De labels die aangeven hoe energiezuinig uw huishoudtoestellen zijn, veranderen vanaf 2011. Dat is een beslissing van de Europese Commissie.
Als u een nieuw huishoudtoestel koopt, dan is dat voorzien van een energielabel. Daaruit kan u afleiden hoeveel elektriciteit het verbruikt. De zuinigste apparaten dragen een A-label, terwijl de meest verslindende toestellen de letter ‘G’ toegekend kregen.
Die labels zijn door de jaren heen echter verouderd. Dat heeft onder meer te maken met de opkomst van nieuwe technologieën. Een G-label treft u vandaag niet meer aan. Zowat alle toestellen (behalve droogkasten) dragen nu een ‘A’.
Daarom werden voor koelkasten en diepvriezers de nóg zuinigere ‘A+’ en ‘A++’ in het leven geroepen. Maar vanaf 2011 worden die vervangen door een nieuwe A-quotering: ‘A-10%’, ‘A-20%’, ‘A-40%’, enzovoort. Het percentage geeft weer hoeveel procent ze minder verbruiken dan de A-categorie.

Ook voor televisies
In een eerste fase zullen de vernieuwde energielabels gelden voor nieuwe koelkasten, diepvriezers en wasmachines. Andere apparaten volgen later. Nieuw is dat ook televisies binnenkort een label krijgen dat aangeeft hoe energieverslindend ze wel zijn.
Er is zelfs sprake van een algemeen verbod van de plasma-tv, de ‘4x4 van de woonkamer’. Nochtans ligt het gemiddelde verbruik van zulke toestellen in de praktijk niet hoger dan dat van lcd-modellen. Bij een lcd-tv is het verbruik namelijk continu, terwijl het bij een plasma afhankelijk is van donkere of lichte beelden.
Volgens de Europese Commissie zal de introductie van labels voor televisietoestellen samen met de herziening van de bestaande labels en de verwijdering van de minst efficiënte toestellen tegen 2020 sowieso een elektriciteitsbesparing van 51 terawattuur of 51.000 gigawattuur opleveren. Dat komt overeen met de jaarlijkse elektriciteitsconsumptie van Portugal en Letland.

Kritiek
De nieuwe energielabels zullen volgens sommigen tot verwarring leiden. Voor de ene productgroep zal ‘A-40%’ namelijk het beste label zijn, voor de andere wordt dat ‘A-60%’. Bovendien zal een ‘gewoon’ A-label in 2011 de slechtste categorie vertegenwoordigen, terwijl het vandaag nog geassocieerd wordt met ‘energiezuinig’. Op termijn, wellicht in 2012 of 2013, zal ‘A’ zelfs volledig verdwijnen (voor ‘B’ gebeurt dat binnenkort al).
De Europese overkoepelende organisatie van verbruikersorganisaties (BEUC) vreest dan ook dat het voor consumenten niet makkelijker zal worden om duurzame keuzes te maken.
Daarom pleit de instelling voor het behoud van de huidige indeling: van A tot G. Maar dan uiteraard wel met een herdefiniëring van de normen. Een recent onderzoek heeft alvast aangetoond dat consumenten dat systeem duidelijk vinden en liefst willen behouden.
De nieuwe labels werden hoe dan ook al goedgekeurd door de Europese Commissie. De ministerraad en het Europese Parlement hebben nog even om te reageren vooraleer ze officieel in het Europese Staatsblad gepubliceerd worden.

Meer informatie over de energielabels vindt u op http://www.energielabel.nl

Nieuwe huishoudtoestellen? Vraag een kortingsbon

Sinds enige tijd zijn netbeheerders van elektriciteit verplicht om in bepaalde gevallen een kortingsbon aan te bieden voor de aankoop van een energiezuinige wasmachine of koelkast. Een overzicht van de voorwaarden.

Koelkasten met een energielabel ‘A+’ of ‘A++’ verbruiken per jaar 60 tot 65 euro minder dan een toestel van 15 jaar oud. Dat komt door nieuwe toegepaste technologieën, die een stuk efficiënter zijn. Met een wasmachine met een AAA-label bespaart u jaarlijks zo’n 70 euro aan elektriciteit en water ten opzichte van een vergelijkbaar toestel uit 1995. Zulke extra zuinige toestellen zijn echter niet goedkoop en daarom heeft de Vlaamse regering 2 jaar geleden een kortingsbon geïntroduceerd. Die moet de hogere kostprijs gedeeltelijk compenseren.

Voorwaarden
De kortingsbon is enkel van toepassing op ‘beschermde afnemers’ van de netbeheerders in het Vlaams Gewest. Dat zijn personen die recht hebben op de sociale maximumprijs voor elektriciteit en aardgas, een verhoogde tegemoetkoming van het ziekenfonds, een collectieve schuldenregeling of een budgetbegeleiding bij het OCMW. Wanneer u zo’n beschermde afnemer bent en een koelkast met minstens ‘A+’ (al dan niet gecombineerd met een vriesvak) of een wasmachine met ‘AAA’ aankoopt, heeft u dus recht op een kortingsbon. De bon geldt niet voor diepvriezers of droogkasten. U moet die bon aanvragen bij de netbeheerder die verantwoordelijk is voor de elektriciteitsverdeling in uw gemeente. De aanvraagformulieren kan u terugvinden op de websites van de verschillende netbeheerders en hun overkoepelende organisaties. Een attest dat bewijst dat u een ‘beschermde afnemer’ bent, moet u bij de aanvraag toevoegen.

Hoe gebruiken?
De kortingsbon wordt u per aangetekende brief bezorgd. Die kan u dan gebruiken bij de aankoop van uw toestel in een van de deelnemende elektrozaken. Die geeft u recht op een reductie van 150 euro inclusief btw, die rechtstreeks aan de kassa verrekend wordt. Vraag dus zeker vooraf of de handelaar deelneemt aan de actie. Die bon is strikt persoonlijk en niet overdraagbaar. Per aangekocht toestel kan u slechts één kortingbon gebruiken, en per jaar kan slechts één bon toegekend worden aan eenzelfde persoon. Bonnen die u in 2009 aanvraagt, zijn geldig tot en met 31 december van dit jaar.

Meer informatie over de kortingsbon vindt u op http://www.energiesparen.be

Laat uw koelkast minder energie verbruiken

Koelkasten en diepvriezers draaien continu en vertegenwoordigen dan ook al snel 6 procent van uw elektriciteitsverbruik in huis. Daarom geven we u 3 concrete tips om te besparen op energie.

1. Kies een zuinig label
Huishoudtoestellen zijn voorzien van een energielabel. Dat is een letter van het alfabet op een gekleurde achtergrond. Ze bestaan voor alle soorten apparaten, dus ook voor koelkasten en diepvriezers.
De letter ‘A’ komt overeen met het laagste energieverbruik en krijgt een groene kleur. Apparaten die het label ‘G’ dragen, verslinden de meeste energie. Het energielabel is overigens afhankelijk van het verbruik in verhouding tot het volume van de machine.

Vandaag dragen bijna alle huishoudtoestellen het label ‘A’ (behalve droogkasten). Die zijn het zuinigst en verbruiken dus minder energie. Maar in die A-categorie zijn er nog onderverdelingen voor koelkasten en diepvriezers: A+ en A++ doen het nóg beter dan de ‘gewone’ A.
Hoe zuiniger uw apparaat, hoe duurder in aankoop. Met wat geluk gaat zo’n toestel echter makkelijk 10 tot 15 jaar mee.
Tijdens die volledige levensduur lopen de totalegebruikskosten doorgaans hoger op dan de initieel betaalde aankoopprijs. Daarom is het belang van een zuinige machine erg groot. Moderne koelkasten en vriezers verbruiken dankzij de technologische vooruitgang gemiddeld 60 procent minder dan 20 jaar geleden. Ook al werkt uw toestel dus nog perfect, dan nog is vervanging zeker niet altijd zinloos.

2. Kies het goede model
Kies steeds een koelkast of diepvriezer met de juiste maat. Afhankelijk van uw gezinssituatie moet u op zoek gaan naar een toestel dat noch te groot noch te klein is. De exacte inhoud van het apparaat staat vermeld op het energielabel. Hebt u een afzonderlijke diepvriezer, kies dan sowieso voor een koelkast zonder vriesvak. Die is een stuk zuiniger. Hieronder enkele richtlijnen:

	1 à 2 personen	3 à 4 personen	5 of meer personen
Koelkast	135-150 liter	135-160 liter	160-220 liter
Diepvriezer	80-100 liter	100-150 liter	120-250 liter
Koel- en vriescombinatie	140-180 liter	160-220 liter	200-300 liter

Het optimale rendement bereikt u wanneer de koelkast of vriezer vol genoeg zit. Lege ruimtes vermijdt u best, eventueel met behulp van een paar bakjes met water. Houd er ook rekening mee dat een grote koelkast of diepvriezer over het algemeen zuiniger is dan een klein model als u het aantal verbruikte kilowatt vergelijkt met de inhoud.
Een diepvriezer met de deur aan de voorzijde verbruikt bovendien tien tot 25 procent meer dan een model met een even grote inhoud maar met de deur aan de bovenkant. Bij het openen van een ‘kistmodel’ blijft de koude lucht namelijk veel beter in de vriezer dan bij een ‘kastmodel’. Het nadeel is wel dat u daarvoor meer plaats nodig heeft. Ter info: koelkasten die uitgerust zijn met een ijsmaker, verbruiken 10 tot 20 procent extra elektriciteit.
U doet er goed aan om regelmatig de temperatuur in uw koelkast en uw diepvriezer te checken. Het is niet nodig om de thermostaat in de koudste stand te zetten. Een temperatuur van 4 à 5 graden Celsius volstaat om etenswaren in de koelkast te bewaren.
Voor een diepvriezer is -18 graden Celsius doorgaans prima. Elke graad lager verbruikt 5 procent meer. De minimumtemperatuur wordt door de fabrikanten aangegeven met sterren.

Sterren	Laagste temperatuur	Geschikt voor
*	-6°C	het maken van ijsblokjes en het bewaren van diepvriesgerechten gedurende enkele dagen
**	-12°C	het bewaren van diepvriesproducten gedurende een of twee weken. Roomijs maximaal een dag
***	-18°C	het bewaren van diepvriesproducten tot drie maanden. Roomijs maximaal een maand.
***	-24 à -40°C	het invriezen van voedsel

3. Kies een goede plaats
Ten slotte is ook de plaats waar de koelkast of diepvriezer staat; erg belangrijk. Een apparaat naast de verwarming, een oven of een vaatwasser verbruikt al snel 20 tot 30 procent meer.
Ook direct zonlicht is uit den boze. Zeker bij inbouwmodellen is een goede luchtcirculatie essentieel. Zorg dus dat er voldoende ruimte is tussen het toestel en de omringende wanden.

Een magnetronoven

Een magnetronoven is niet altijd zuiniger dan een klassieke oven.
• Gebruik hem vooral om eten op te warmen en minder om te koken. Vermijd de magnetron sowieso voor grote hoeveelheden en voor voeding die veel water bevat of die in water gekookt moet worden (bijvoorbeeld groenten).
• Geef dan de voorkeur aan een (gas)oven. Bij zo’n oven is lang voorverwarmen overigens overbodig, 2 minuten op 70 graden Celsius volstaan. Schakel de oven ook enkele minuten voor het einde van de bereiding uit.
• Nog een tip: ontdooi uw etenswaren vooraleer u begint te koken. Dat kan zelfs in de koelkast, zo geeft het vervroren eten tijdens het ontdooien extra koude af.

Vaatwasser

Een moderne vaatwasmachine doet de afwas van een hele dag met minder dan 30 liter water. Als u de inhoud van een volgeladen vaatwasser op een hygiënisch verantwoorde manier met de hand afwast, gebruikt u zelfs méér warm water en energie.
• Schakel uw machine in elk geval pas in als ze helemaal gevuld is en opteer voor een programma op lage temperatuur (60 graden Celsius). Dan spaart u 30 procent energie uit in vergelijking met een vaatwasbeurt op 90 graden.
• Als u een tweevoudig nachttarief heeft, dan laat u uw vaatwasser sowieso het best ’s nachts of in het weekend draaien.
• Verwijder enkel de etensresten. Spoelen onder de kraan is alleen nodig voor sterk bevuilde bodems van potten en pannen. En ook het ontkalken en het schoonmaken van de filter dragen bij tot een efficiënter gebruik.

Hoe goedkoper wassen

U loopt er graag elke dag proper bij. Hoe zorgt u ervoor dat uw kleding netjes gewassen en gedroogd wordt op een zuinige manier?
Over een periode van 15 jaar verbruikt een wasmachine in een gezinswoning tot 1.500 euro aan water en elektriciteit. Zo’n 90 procent van de verbruikte energie wordt aangewend voor de verwarming van het water. Daarvoor is de machine namelijk afhankelijk van (dure) elektriciteit. Er bestaan wel zogenoemde ‘hotfill’-wasmachines, die rechtstreeks aangesloten worden op de toevoer van warm water.
Zo’n systeem is interessant als uw water wordt opgewarmd met gas, stookolie of zonne-energie. Maar zulke wasmachines vindt u bijna niet in ons land. Overweeg een voorschakelkastje, waarmee u een gewone wasmachine toch volgens het hotfill-principe kan laten werken.
Wassen volgens de regels
Probeer uw wasmachine steeds met de maximumhoeveelheid te vullen, maar overschrijd die niet. Er moet bovenaan nog ruimte zijn voor een vuist. Raakt de trommel toch niet vol, vergeet dan niet de knop ’halve lading' in te drukken. Er bestaan overigens ook wasmachines met een kleinere trommel voor bijvoorbeeld maximaal 3 kilogram was.
Lagere temperaturen in combinatie met een langere wastijd geven hetzelfde resultaat met een lager energieverbruik. Bovendien spaart u op die manier het textiel.
• Geef dus de voorkeur aan een wascyclus met een lage temperatuur: aan 30 geraden Celsius verbruikt u 3 keer minder energie dan aan 90 graden.
• Overweeg ook een kookwas op 60 graden in plaats van 90 graden. En als u een tweevoudig nachttarief heeft, dan laat u de machine sowieso best ’s nachts of in het weekend draaien. Maak ook regelmatig de filter schoon en ontkalk de wasmachine.

Slim drogen
Uw was drogen doet u uiteraard het best aan de waslijn. Maar dat is in de praktijk niet altijd mogelijk. Een droogkast kan dan handig zijn, maar dat is allesbehalve energie-efficiënt. Drogen vergt 3 keer meer energie dan het wassen zelf. U moet al naar de duurdere modellen teruggrijpen om er een te vinden met energielabel ‘A’. De goedkopere apparaten dragen doorgaans een ‘B’ of zelfs ‘C’.
Een droogkast met afvoer van de vochtige lucht is de beste keuze. Zeker als die werkt op gas. Daarmee kan u uw energiefactuur met 60 procent verlagen. Het aanbod aan gasdroogkasten is echter beperkt.
Kiest u voor een elektrische condensdroogkast (dus zonder uitlaat), overweeg er dan een met een warmtepomp.

Gebruik een linnendroger enkel als het echt moet en maak de pluisfilter na elk gebruik proper. Denk ook hier aan het tweevoudig uurtarief. Als u uw wasmachine laat zwieren met een hoog toerental, kan u het gebruik van uw droogkast aanzienlijk beperken.
Bij moderne wasmachines kan u het toerental doorgaans instellen tussen 400 en 1.600 toeren per minuut. De energiekostprijs neemt uiteraard toe met het toerental, maar doeltreffend zwieren kan het verbruik van uw droogkast wel met een kwart verminderen.